De Meerjarenraming 2023-2028

De Vlaamse Regering kijkt verder vooruit, naar de evolutie van de economische groei, de belastinginkomsten en de grootste uitdagingen in de komende jaren. Die verwachtingen zijn gebundeld in de Vlaamse meerjarenraming (MJR). Die bouwt voort op de begrotingsopmaak (BO) en plaatst de genomen beleidskeuzes in een meerjarig perspectief.

Beleidsruimte 2023-2028: Positief saldo bij constant beleid

Tegen 2027 verwacht de Vlaamse overheid dat het vorderingensaldo na maatregelen en nieuw beleid ongeveer in evenwicht zal zijn. Dit resulteert in een beperkt positief saldo (gecorrigeerd voor begrotingsdoelstelling) van 1,7 miljoen euro in 2027, dat verder toeneemt tot 0,6 miljard euro in 2028.

In duizend euro BA 2023 BO 2024 MJR 2025 MJR 2026 MJR 2027 MJR 2028
Vorderingensaldo (1) -3.067.142 -3.724.752 -3.073.588 -1.758.345 -694.877 -106.746
Oosterweel (2) 479.642 612.118 644.697 733.738 696.564 677.519
Ontvangsten relanceplan Vlaamse Veerkracht en Repower-EU (3) -511.167 -431.635 -264.953 -213.924 0 0
Uitgaven relanceplan Vlaamse Veerkracht en Repower-EU (4) 1.129.117 896.361 500.737 459.584 0 0
Saldo na correcties (5 = 1 + 2 + 3 + 4) -1.969.550 -2.647.908 -2.193.107 -778.947 1.687 570.773

 

Omhoog
Belangrijkste veranderingen bij de geschatte ontvangsten tegen 2028
  • federale dotatie (+ 4,1 miljard euro)
  • Vlaams deel van de personenbelasting (+ 1,9 miljard euro)
  • gewestbelastingen (+ 1,5 miljard euro)
  • daling van de Europese relancemiddelen en middelen i.k.v. Repower-EU in 2025 en 2026 om vanaf 2027 volledig weg te vallen (- 0,4 miljard euro).
Belangrijkste veranderingen bij de geschatte uitgaven tegen 2028
  • algemene toename van de kredieten t.g.v. verwachte inflatie (+ 2,7 miljard euro)
  • stijging van de interesten op lopende leningen van de Vlaamse overheid (+ 0,7 miljard euro) (rentekredieten).
  • stijging van de kredieten van de hoofdtoelage aan het Gemeentefonds i.k.v. het voorziene groeipad van 3,5% (+0,5 miljard euro)
  • stijging van de responsabiliseringsbijdrage (+ 0,3 miljard euro)
Extra duiding

Om na te gaan in welke mate de Vlaamse begrotingsdoelstelling gerealiseerd kan worden, moet op het vorderingensaldo een correctie toegepast worden voor de uitgaven in het kader van de hoofdwerken van de Oosterweelverbinding. De uitgaven voor dit project moeten geneutraliseerd worden. Die correctie wordt toegepast omdat het Oosterweelproject zich op termijn zou moeten terugverdienen, en er tegenover de voorziene uitgaven dus ontvangsten staan in de toekomst.

De verwachte uitgaven voor Oosterweel zullen tegen 2028 met 0,07 miljard euro toenemen ten opzichte van de begrotingsopmaak 2024 (BO24). Dit bedrag wordt buiten de begrotingsdoelstelling gehouden.

Daarnaast wordt het vorderingensaldo gecorrigeerd met de ontvangsten en uitgaven in het kader van het relanceplan Vlaamse Veerkracht en Repower-EU. De ontvangsten nemen af met 0,4 miljard euro en de uitgaven met 0,9 miljard euro.

Begrotingsevenwicht in 2027

Alles samen zorgt dit ervoor dat, bij constant beleid, het saldo (gecorrigeerd voor begrotingsdoelstelling) vanaf 2025 stelselmatig verbetert, maar in 2028 nog steeds (zeer) licht negatief is en een tekort optekent van -36 miljoen euro.

Ten gevolge van de getroffen maatregelen en nieuwe beleidsimpulsen is het vorderingensaldo (gecorrigeerd voor begrotingsdoelstelling) echter vanaf 2027 ongeveer in evenwicht en wordt er in 2028 zelfs een positief resultaat van 0,6 miljard euro verwacht. Dit verschil kan als volgt worden verklaard:

  • Uitvoering van begrotingsmaatregelen en beleidsimpulsen voorzien bij het regeerakkoord: netto impact van -0,7 miljard euro.
  • Bij de begrotingsonderhandelingen BO22 werden bijkomende maatregelen genomen om het begrotingstekort te beperken: +0,6 miljard euro.
  • Bij de begrotingsonderhandelingen BO23 werden bijkomende begrotingsmaatregelen en beleidsimpulsen voorzien, voornamelijk om ondersteuning te bieden in de huidige energiecrisis: netto impact -0.5 miljard euro.
  • Bij de begrotingsonderhandelingen BO 2024 werden bijkomende begrotingsmaatregelen en beleidsimpulsen voorzien: netto impact van -0,2 miljard euro.

De geconsolideerde schuld van de Vlaamse overheid stijgt bij ongewijzigd beleid van 47,8 miljard euro in 2024 tot 57,2 miljard euro in 2028. De schuldratio (exclusief ziekenhuisinfrastructuur) t.o.v. de ESR-ontvangsten bedraagt hierdoor respectievelijk 77,4% en 84,5%.

Limiet van de overheidsuitgaven

In de meerjarenraming 2023-2028 wordt ook informatief gerapporteerd over de Vlaamse uitgavennorm. Die uitgavennorm houdt rekening met de vooropgestelde begrotingsdoelstellingen en bakent het maximale groeipad van de overheidsuitgaven af.

Het is een budgettair kompas dat dient om de begroting op koers te houden of te brengen indien de begroting afwijkt van de begrotingsdoelstelling op middellange termijn. Daarom werd in de rapportering in de meerjarenraming 2023-2028 de toegelaten reële uitgavengroei gecorrigeerd met een convergentiemarge die beantwoordt aan de doelstelling van een begroting in evenwicht tegen 2027.

Ontvangsten

Geraamde ontvangsten per rubriek 2023-2028

Geraamde ontvangsten per jaar bij constant beleid

In duizend euro BA 2023 BO 2024 MJR 2025 MJR 2026 MJR 2027 MJR 2028
Bruto aanvullende belasting op de Personenbelasting 9.573.667 9.966.220 10.639.530 11.018.609 11.424.900 11.841.199
Gewestmiddelen Bijzondere Financieringswet             3.427.390 3.440.039 3.567.221 3.703.270 3.840.252 3.978.271
Gemeenschapsmiddelen Bijzondere Financieringswet 29.496.579 29.739.684 30.481.442 31.336.853 32.271.922 33.296.096
Specifieke dotaties Bijzondere Financieringswet 120.584 121.096 122.922 125.258 127.641 130.071
Gewestelijke belastingen 7.278.160 7.431.850 7.885.893 8.378.353 8.642.476 8.919.083
Eigen niet-fiscale, toegewezen ontvangsten¹    698.570 825.782 816.976 868.908 839.774 757.325
Eigen niet-fiscale, niet toegewezen ontvangsten² 983.833 1.179.236 911.504 940.489 807.267 871.071
Lotto gelden 32.988 34.637 34.637 34.637 34.637 34.637
Diensten met Afzonderlijk Beheer    359.343 286.209 286.209 286.209 286.209 286.209
Rechtspersonen 4.867.271 5.429.924 5.414.642 5.441.661 5.476.647 5.511.537
Totaal 56.838.385 58.454.677 60.160.976 62.134.247 63.751.725 65.625.499

¹: o.a. inkomsten uit de veiling van emissierechten (bestemd voor het Klimaatfonds) verkeersboetes (gedeeltelijk bestemd voor het Verkeersveiligheidsfonds).

²: o.a. Europese ontvangsten in het kader van o.a. het relanceplan Vlaamse Veerkracht en interesten en dividenden.
* laatste update: 20/12/2023

Uitgaven

Geraamde uitgaven per rubriek 2023-2028

Geraamde uitgaven per jaar bij constant beleid

In duizend euro BA 2023 BO 2024 BO 2024   (constant beleid) 2024 MJR 2025 MJR 2026 MJR 2027 MJR 2028
Onderwijs en Vorming 18.082.598   18.719.633 18.640.441 18.963.861 19.406.997 19.811.140 20.178.738 20.496.316
Welzijn, Volksgezondheid en Gezin  16.104.828   16.758.736   16.572.810 16.816.692 17.194.675 17.597.248 17.990.318 18.327.474
Kanselarij, Bestuur, Buitenlandse Zaken en Justitie 5.763.807 6.000.292 5.950.414 5.962.456 6.053.224    6.156.899 6.290.236 6.423.481
Mobiliteit en Openbare Werken 5.495.000 5.579.293 5.568.429 5.592.054 5.656.817 5.645.138 5.596.474 5.654.388
Financiën en Begroting 4.419.923 5.177.349 5.172.306 4.437.975 4.143.235 4.278.179 4.026.759 4.179.620
Werk en Sociale Economie 4.028.313     3.960.493 4.098.707     4.197.180 4.339.669    4.393.431 4.510.456 4.639.954
Omgeving 3.571.369     3.756.106 3.813.369 3.821.098 4.095.129 4.024.941 3.925.689 3.992.525
Economie, Wetenschap en Innovatie   3.147.439 2.055.178 2.319.033 2.326.855 2.236.054 2.240.265 2.265.768 2.289.154
Cultuur, Jeugd, Media en Sport 1.554.919 1.642.399 1.622.210 1.637.016 1.696.313 1.621.391 1.594.113 1.614.181
Landbouw en Visserij 229.995 235.296 235.959 237.578 239.824 242.287 244.923 252.828
Hogere Entiteiten 157.794 161.436 161.436 162.348 163.033 163.769 164.467 165.115
Totaal 62.555.985 64.046.211 64.155.114 64.155.114 65.224.968 66.174.688 66.787.942 68.035.036

* laatste update: 20/12/2023

Toelichting bij de begroting 2024 en de Meerjarenraming 2023-2028

De toelichting bij de begroting en meerjarenraming van voorgaande jaren bekijken? Die zijn te vinden op de website van het Vlaams Parlement .